Rijkscollectie RCE

Schilderij van een koe
W. Maris, Koe, 1865 – 1910, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, inventaris nummer NK2391

De Rijksdienst voor het Cultureel erfgoed beheert de kunstcollectie van het Rijk. Deze collectie is divers en bestaat uit zowel beeldende als toegepaste kunst. De voorwerpen zijn te vinden in musea, openbare gebouwen, ministeries en Nederlandse ambassades of in het depot in Rijswijk. 

Bruiklenen

Objecten uit de rijkscollectie die in beheer zijn bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) kunnen bij de Bruikleenservice worden aangevraagd. Meer informatie vindt u op de website van de RCE.

Ontstaan van de kunstcollectie

Vanaf 1875 heeft de rijksoverheid een kunstcollectie opgebouwd. Deze collectie is op verschillende manieren ontstaan:

  • Door eigen initiatief; Bijvoorbeeld door aankopen, maar ook door opdrachten, schenkingen, legaten en overdrachten. Van 1932 tot 1992 kocht het Rijk hedendaagse kunst.
  • Kwijtscheldingsregeling; Erfgenamen kunnen hun erfbelasting deels afbetalen met een kunstwerk. De Staat wordt dan formeel eigenaar van het werk, onder de voorwaarde dat het object wordt tentoongesteld waar het het best tot zijn recht komt. De erflater of de erfgenamen beslissen mee waar dat is. Zo heeft het Rijk een aantal Friese klokken en werk van Van Gogh, Toorop en Van der Leck verworven. Zie het dossier Kunst schenken.
  • Rijksdeel van de Beeldende Kunstenaarsregeling (BKR); Hierbij verkochten kunstenaars hun werk aan het Rijk. Deze regeling liep van 1949 – 1987 en werd ook wel de contraprestatieregeling genoemd. Tegenwoordig wordt de collectie alleen nog uitgebreid door schenkingen, legaten en overdrachten.

Kunst uit de Tweede Wereldoorlog

Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn veel kunstwerken vanuit Nederland naar Duitsland gegaan door verkoop, maar ook door roof of confiscatie. Na de oorlog zijn veel werken weer teruggegeven aan de rechtmatige eigenaar. Toch is er een aantal werken waarvan de herkomst niet zeker is. Meer informatie over deze kunst vindt u op de pagina Kunst uit de Tweede Wereldoorlog.